POLSKA PREMIERA

Poprzez wyrafinowaną inscenizację, która zaciera granice między estetyką pop a minimalizmem, oraz przewrotne zestawienie dwóch Orlando z XVI wieku — jednego rzeczywistego i drugiego fikcyjnego — Anne-Lise Heimburger i Simon-Pierre Bestion tworzą wyjątkową adaptację biograficznej powieści Virginii Woolf (1882–1941), uznawanej za jedno z jej najważniejszych dzieł.

Muzyka Orlanda di Lasso (1532–1594) towarzyszy i prowadzi fascynującą opowieść o młodym arystokracie epoki elżbietańskiej — poecie, dworzaninie i miłośniku natury. Orlando przemierza kolejne stulecia, nie umierając, w trakcie życia zmienia płeć i nieustannie podąża za własnymi pragnieniami.

Aranżacje i instrumentacje podkreślają niezwykłą osobowość oraz twórczą wyobraźnię flamandzkiego mistrza, pełną niuansów i głębi. To inspirujące spotkanie literatury i muzyki pozwala spojrzeć na twórczość di Lasso z nowej perspektywy, a jednocześnie wydobywa aktualność tekstu, który podejmuje zaskakująco współczesne i istotne tematy.

Spektakl wykonywany w języku francuskim z napisami.

Program
(czas trwania 100 minut)

Orlando di Lasso (1532–1594)
Luxuriosa res vinum
Dulces exuviae
Eripe me
Memento peccati tui
No giorno t’haggio
Susannen frumb
De profundis clamavi (początek)
S, U, Su, P, E, R, Per
La cortesia
De profundis clamavi (kontynuacja)
La nuict froide et sombre
Sine textu 7 (I)
Lectio prima: Parce mihi Domine
Peccantem me quotidie
Allala pia calia
Requiem à 5: Introït
Une puce j’ai dedans l’oreille
Prophetiae Sibyllarum: Carmina chromatico
Si du malheur

Teksty

adaptacja powieści „Orlando. Biografia” Virginii Woolf autorstwa Anne-Lise Heimburger i Simon-Pierre Bestiona na podstawie tłumaczenia Charles’a Maurona (Le Bruit du Temps, wrzesień 2020).

Obsada

Simon-Pierre Bestion – koncepcja, reżyseria, kierownictwo muzyczne i aranżacje
Cecilia Galli – kostiumy
Sebian Falk – światło
Alice Le Moigne – realizacja dźwięku
Florian Delattre – kierownictwo techniczne
Amélie Raison – sopran
Axelle Verner – alt
Marco van Baaren – tenor
René Ramos-Premier – baryton
Maxime Saïu – bas
Anne-Lise Heimburger – aktorka
Quentin Darricau – saksofony, duduk
Pierre Carbonneaux – saksofony
Anaïs Ramage – flety, dulcjan
Abel Rohrbach – puzon renesansowy (sackbut), bugle
Alexis Lahens – puzon renesansowy (sackbut)
Julie Dessaint – viola da gamba
Alice Trocellier – viola da gamba
Adrien Alix – gitara basowa, violone
Bruno Helstroffer – gitara elektryczna
NN – perkusja
Simon-Pierre Bestion – pozytyw, syntezator

„Urodzony w Mons w 1532 roku Orlando bardzo wcześnie zwrócił uwagę swoich nauczycieli niezwykłym talentem wokalnym. Ta wczesna sława szybko doprowadziła młodego muzyka do pierwszych przygód: legenda głosi, że wielokrotnie próbowano go porwać, aby sprzedać go zamożnym książętom pragnącym wzbogacić swoje zespoły muzyczne. Choć kilkakrotnie zdołał uciec porywaczom, zaledwie dwunastoletni śpiewak ostatecznie został sprzedany pewnemu przejezdnemu księciu.

Podążając za nowym patronem do Mediolanu, młody muzyk przez kolejne lata podróżował po Europie, poznając bogactwo włoskiego renesansu. Kiedy jego głos się zmienił i utracił cechę, która czyniła go tak cennym, został uwolniony przez swojego pana. W wieku zaledwie 21 lat objął stanowisko maestro di cappella w bazylice św. Jana na Lateranie w Rzymie. Pod pozorem działalności muzycznej Orlando prowadził podwójne życie dyplomaty i szpiega w służbie cesarza Karola V, najpotężniejszego wówczas władcy Europy. W ten sposób wkroczył w zawiły, często brutalny świat polityki i dworskich intryg. Cztery lata po przybyciu do Rzymu został zmuszony do opuszczenia miasta papieskiego i rozpoczął poszukiwanie nowego zatrudnienia. Prowadził przez pewien czas życie awanturnika między Anglią a Francją, zanim osiadł w Antwerpii — jednym z najbogatszych miast Europy i ważnym ośrodku wydawnictw muzycznych. Tam ukazał się pierwszy drukowany zbiór jego kompozycji, który odniósł natychmiastowy sukces.”

Jak oprzeć się historii o tak niezwykłym początku?

Tytuł tego koncertowego spektaklu — Orlando — wynika z mojego pragnienia pracy z biograficzną powieścią Virginii Woolf noszącą to samo imię co nasz kompozytor. W miarę jak program muzyczny stopniowo się kształtował, liczne podobieństwa stały się inspiracją dla dramaturgii całego projektu. Konstrukcja programu — zanim jeszcze przybrała formę koncertu — została pomyślana na wzór biografii, formy, którą Virginia Woolf z przewrotną lekkością wykorzystuje w swojej powieści.

Obaj nasi bohaterowie urodzili się w XVI wieku i łączy ich szczególna relacja z Anglią epoki elżbietańskiej. Kompozytor Orlando di Lasso był postacią o wielu obliczach: dworzaninem, artystą i podróżnikiem, człowiekiem błyskotliwym, obdarzonym talentem i poczuciem humoru; poliglotą i człowiekiem wykształconym, eleganckim dyplomatą. W jego charakterze pobrzmiewa pewna ekstrawagancja — szczególnie w korespondencji, w której odkrywamy osobowość prowokacyjną, rubaszną, ikonoklastyczną, a czasem wręcz bezczelną wobec swoich patronów. Pod tymi cechami kryje się jednak natura bardziej niespokojna, podatna na melancholię i głębokie kryzysy egzystencjalne. Ten kontrast między melancholijnym a zmysłowym temperamentem przypomina postać stworzoną przez Virginię Woolf.

Arcydzieło Woolf wyróżnia się także śmiałą — i zaskakująco nowoczesną — decyzją, by jej bohater zmienił płeć. W powieści Orlando, mając około trzydziestu lat i pełniąc funkcję ambasadora w Konstantynopolu, budzi się po siedmiodniowym śnie jako kobieta. Od tej chwili odkrywa zarówno przywileje, jak i ograniczenia związane z nową tożsamością.

To właśnie ta podróż przez epoki szczególnie mnie zafascynowała i przekonała do zestawienia jej z moją pracą muzyczną. Na początku historii jesteśmy u schyłku XVI wieku, gdy Orlando ma siedemnaście lat. Na końcu powieści jest rok 1928, a Orlando — który zdaje się nie starzeć — wciąż wygląda na osobę w wieku trzydziestu kilku lat.

Ta radosna podróż przez stulecia, w którą wciąga nas autorka, wydaje się jednocześnie całkowicie naturalna i zupełnie nieograniczona. Ta swoboda wobec rygorów realizmu silnie wpłynęła na moją pracę muzyczną, momentami świadomie anachroniczną — zarówno w aranżacjach, jak i w interpretacji.

Czerpiąc inspiracje z różnych barw i stylów muzycznych, także znacznie późniejszych (funk, soul, jazz…), staram się stworzyć fascynujące zwierciadło między postacią literacką a naszym kompozytorem — i w ten sposób na nowo odkryć muzykę, która wciąż pozostaje zbyt mało znana i zbyt rzadko właściwie interpretowana.”

Simon-Pierre Bestion

PARTNERZY:

Produkcja: Compagnie la Tempête
Koprodukcja: Festiwal KODY Przy wsparciu: MC2: Maison de la Culture de Grenoble – Scène nationale
Głównymi mecenasami zespołu La Tempête są La Caisse des Dépôtsoraz Fundacja Société Générale.

Zespół otrzymuje również wsparcie francuskiego Ministerstwa Kultury, Fundacji Société Générale, regionu Auvergne-Rhône-Alpes, Centre National de la Musique (CNM), Fundacji Orange, a także organizacji Adami, Spedidam i SACEM.

Zespół został uhonorowany Nagrodą Liliane Bettencourt dla Śpiewu Chóralnego, przyznawaną przez Fundację Bettencourt Schueller.

La Tempête jest zespołem rezydentem Scène Nationale d’Orléans oraz MC2: Maison de la Culture de Grenoble, a także artystą gościnnym Théâtre Impérial – Opéra de Compiègne.

Nagrania zespołu ukazują się nakładem wytwórni Alpha Classics, która odpowiada również za ich dystrybucję.

Ensemble jest członkiem FEVIS(francuskiej federacji wyspecjalizowanych zespołów wokalnych i instrumentalnych) oraz związku Scène Ensemble.